Glosariusz

CLUF

EULA, Umowa Licencyjna Użytkownika Końcowego

Umowa regulująca Twoje prawo do korzystania z gry. Określa, że produkt zostaje Ci udzielony na podstawie licencji, a nie sprzedany. Często wspólna dla wszystkich gier tego samego wydawcy, jest akceptowana jednym kliknięciem lub przez samo rozpoczęcie gry. Zobacz „Czym jest CLUF?”.

CGU

Ogólne Warunki Użytkowania

Zasady ustalone przez platformę (sklep, usługa online) dotyczące korzystania z jej usług. Podobnie jak CLUF, stanowią umowę podlegającą prawu, które ma nad nimi pierwszeństwo.

Licencja (na korzystanie)

Prawo do korzystania przyznane pod pewnymi warunkami, a nie przeniesienie własności. Możesz grać, ale w granicach określonych przez umowę (brak odsprzedaży, zmienny czas trwania itd.).

Wyczerpanie praw

Zasada, zgodnie z którą po sprzedaży kopii w UE za zgodą uprawnionego nie może on już sprzeciwiać się jej odsprzedaży. Zezwala ona na odsprzedaż wersji fizycznej; sądy francuskie wykluczyły ją w przypadku gier cyfrowych (Cass., 23 paź. 2024).

Klauzula abuzywna

Klauzula umowy tworząca „znaczącą nierównowagę” na niekorzyść konsumenta. Jest uznawana za niezastrzeżoną, bezskuteczna, nawet jeśli ją zaakceptowałeś (dyrektywa 93/13/EWG; art. L.212-1 francuskiego Kodeksu konsumenckiego).

Prawo do odstąpienia od umowy

Prawo do wycofania się z zakupu online w terminie 14 dni. W przypadku treści cyfrowych dostarczonych natychmiast może ono zostać wyłączone, jeśli wyraźnie z niego zrezygnujesz, stąd znaczenie jasnej zgody (dyrektywa 2011/83/UE).

Własność intelektualna (WI)

Zbiór wyłącznych praw do wytworów umysłu; w przypadku gry przede wszystkim prawo autorskie i prawa pokrewne oraz znak towarowy. Należy do podmiotu uprawnionego (często wydawcy), niekoniecznie do twórców.

Usus, Fructus, Abusus

Trzy atrybuty pełnej własności w prawie cywilnym: usus (używanie), fructus (czerpanie pożytków) i abusus (rozporządzanie: sprzedaż, darowizna, zniszczenie). Licencja na grę przyznaje co najwyżej ograniczony usus.

Dyrektywa a Rozporządzenie (UE)

Dwa rodzaje aktów europejskich. Rozporządzenie obowiązuje bezpośrednio we wszystkich państwach członkowskich (np. DSA, RGPD). Dyrektywa wyznacza cel, który każde państwo musi transponować do swojego prawa krajowego (np. dyrektywy 2019/770 lub 93/13).

Dyrektywa (UE) 2019/770

Kluczowy akt europejski dotyczący umów o dostarczanie treści i usług cyfrowych: zgodność, dostarczanie, regulacja zmian. Transponowana we Francji do Kodeksu konsumenckiego (art. L.224-25-1 i nast.).

DSA

Digital Services Act, Rozporządzenie (UE) 2022/2065

Rozporządzenie regulujące platformy i pośredników internetowych: przejrzystość warunków, zakaz zwodniczych interfejsów, walka z nielegalnymi treściami. Nie reguluje własności ani odsprzedaży gier. Zobacz naszą analizę DSA.

DMA

Digital Markets Act, Rozporządzenie (UE) 2022/1925

Rozporządzenie dotyczące „strażników dostępu” (dużych platform), w szczególności w celu otwarcia zamkniętych ekosystemów (alternatywne sklepy, interoperacyjność).

DFA

Digital Fairness Act

Przyszły akt europejski (w przygotowaniu, konsultacje od 2025 r.), który ma zająć się dark patterns, uzależniającymi projektami, subskrypcjami-pułapkami i nieuczciwymi klauzulami. Potencjalnie najlepsza dźwignia dla praw graczy.

RGPD

Ogólne rozporządzenie o ochronie danych, (UE) 2016/679

Reguluje przetwarzanie danych osobowych: ważna podstawa prawna, jasna informacja, minimalizacja, prawo dostępu, sprostowania i usunięcia. Gdy wydawca opiera się na zgodzie, musi ona być dobrowolna, konkretna, świadoma i jednoznaczna.

DRM / MTP

Techniczne Środki Ochrony

Techniczne zabezpieczenia ograniczające kopiowanie, instalację lub korzystanie z gry (aktywacja, obowiązkowe połączenie…). W prawie francuskim nie mogą one utrudniać niektórych wyjątków, takich jak egzemplarz obowiązkowy.

Egzemplarz obowiązkowy

Obowiązek, we Francji od 1537 r. (współczesna ustawa z 1992 r.), złożenia opublikowanych utworów w celu ich zachowania. Obejmuje gry wideo, w tym cyfrowe, gromadzone przez BnF (Kodeks dziedzictwa, art. L.131-1 i nast.).

Gra-usługa (live service)

Gra nierozerwalnie związana z ciągłą usługą online (regularne treści, sezony). Żyje i umiera wraz ze swoimi serwerami: po ich wyłączeniu może stać się całkowicie niegrywalna (np. The Crew, 2024).

Cyfrowy (bez nośnika)

Mówi się tak o grze dystrybuowanej i nabywanej bez nośnika fizycznego, za pośrednictwem platformy cyfrowej. Kupujesz licencję dostępu, a nie przedmiot.

ICE

Europejska Inicjatywa Obywatelska

Narzędzie demokracji uczestniczącej UE: po przekroczeniu miliona zweryfikowanych podpisów Komisja musi odpowiedzieć, ale nie jest zobowiązana do stanowienia prawa. To ramy „Stop Destroying Videogames”.