Το Εφετείο του Παρισιού κλείνει την πόρτα στη μεταπώληση των ψηφιακών παιχνιδιών

Στις 21 Οκτωβρίου 2022, το Εφετείο του Παρισιού εξέδωσε μια καθοριστική απόφαση στην υπόθεση μεταξύ της UFC-Que Choisir και της Valve (Steam): ανέτρεψε την απόφαση του 2019 που αναγνώριζε στους παίκτες δικαίωμα μεταπώλησης των ψηφιακών τους παιχνιδιών. Ιδού τι πρέπει να κατανοήσουμε.

Ο πυρήνας του προβλήματος: η εξάντληση των δικαιωμάτων

Ο κανόνας της «εξάντλησης των δικαιωμάτων» ορίζει ότι, από τη στιγμή που ένα αντίγραφο ενός έργου έχει πωληθεί εντός της Ευρωπαϊκής Ένωσης με τη συγκατάθεση του δικαιούχου, αυτός δεν μπορεί πλέον να αντιταχθεί στη μεταπώλησή του. Αυτό είναι που σας επιτρέπει να μεταπωλήσετε ένα παιχνίδι σε δίσκο, ένα βιβλίο ή ένα CD, ό,τι κι αν αναφέρει η σύμβαση άδειας χρήσης.

Το ερώτημα ήταν: εφαρμόζεται αυτός ο κανόνας στη λήψη (download); Το 2012, το Δικαστήριο της Ευρωπαϊκής Ένωσης (CJUE) είχε απαντήσει καταφατικά για το λογισμικό (απόφαση UsedSoft κατά Oracle): μια αέναη άδεια χρήσης λογισμικού που έχει ληφθεί μέσω download μπορεί να μεταπωληθεί. Το TGI του Παρισιού είχε στηριχθεί σε αυτή τη λογική το 2019.

Η διάκριση που υιοθέτησε το Εφετείο

Το Εφετείο απορρίπτει αυτή τη συλλογιστική. Το επιχείρημά του: ένα βιντεοπαιχνίδι δεν περιορίζεται σε λογισμικό. Πρόκειται για ένα σύνθετο έργο, κώδικας, αλλά και εικόνες, μουσική, σενάριο, χαρακτήρες, που προστατεύεται από το δικαίωμα πνευματικής ιδιοκτησίας βάσει της οδηγίας «InfoSoc» (2001/29). Ωστόσο, για αυτόν τον τύπο έργων, το CJUE έκρινε το 2019 (απόφαση Tom Kabinet, σχετικά με τα ψηφιακά βιβλία) ότι η εξάντληση δεν εφαρμόζεται στη διαδικτυακή μετάδοση. Η μεταπώληση του ψηφιακού παιχνιδιού απορρίπτεται συνεπώς.

Το δικαστήριο επισημαίνει επίσης ότι η μεταπώληση ψηφιακών αντιγράφων, τέλειων και απεριόριστων, θα προσέβαλλε τα δικαιώματα πνευματικής ιδιοκτησίας πολύ περισσότερο από ό,τι τα φυσικά αντίγραφα, τα οποία φθείρονται και υπάρχουν σε πεπερασμένο αριθμό.

Ο επίλογος: το Ακυρωτικό Δικαστήριο επιβεβαιώνει (2024)

Η UFC-Que Choisir άσκησε αναίρεση. Στις 23 Οκτωβρίου 2024, το Ακυρωτικό Δικαστήριο απέρριψε την αναίρεση, επιβεβαιώνοντας την αδυναμία μεταπώλησης των ψηφιακών παιχνιδιών στη Γαλλία. Η απόφαση (αρ. 23-13.738) παραμένει ωστόσο ανέκδοτη, μη δημοσιευμένη στο επίσημο δελτίο, άρα δεν αποτελεί απόφαση αρχής, και το Δικαστήριο δεν παρέπεμψε προδικαστικό ερώτημα στο CJUE: η συζήτηση δεν έχει κλείσει σε ευρωπαϊκό επίπεδο.

Παραμένει ωστόσο το γεγονός ότι αυτή η θέση δεν είναι χαραγμένη στο μάρμαρο: προκύπτει από την τρέχουσα κατάσταση των ευρωπαϊκών οδηγιών. Μια αλλαγή θα προέλθει, αν προέλθει, από τον ευρωπαίο νομοθέτη. Δείτε την ανάλυσή μας για τις οδούς προσφυγής.

Πηγές: Le Figaro (24 Οκτ. 2022) · UFC-Que Choisir · CJUE UsedSoft C-128/11 · CJUE Tom Kabinet C-263/18.

Επίσημες αναφορές

• Εφετείο του Παρισιού, 21 Οκτωβρίου 2022
• Ακυρωτικό Δικαστήριο, 1ο πολιτικό τμήμα, 23 Οκτωβρίου 2024, αρ. 23-13.738 (ανέκδοτη, Légifrance)
• CJUE, UsedSoft κατά Oracle, 3 Ιουλίου 2012, C-128/11
• CJUE, Tom Kabinet, 19 Δεκεμβρίου 2019, C-263/18
• CJUE, Nintendo κατά PC Box, 23 Ιανουαρίου 2014, C-355/12